GEVHERI

Onyedinci yüzyilin söhretli sairlerinden biri olan Gevherî'nin de dogum ve ölüm tarihlerini bilemiyoruz. Çünkü, diger halk sairlerimizin oldugu gibi onun siirine de suara tezkirelerinde degil, 'cönk'lerde rastliyoruz. Bilindigi gibi tezkireler yalniz divan sairlerini ve divan yazarlarini alan, onlarin siirleriyle birlikte kimliklerini de açiklayan ansiklopedilerdir. 'Cönk'ler ise, saz sairlerinin yanlarinda tasidiklari, diger halk sairlerine ve kendilerine ait siirlerin toplandigi bir defterdir. Cönklerde sadece siirler bulunur ama sairler hakkinda bilgi bulunmaz. Fakat Gevherî okumus, istanbul'a gelmis ve burada hattat Ahmed Bahri Pasa'nin divan kâtipligini de yapmistir. Çok okudugu ve kültürlü oldugu bilinmektedir. 1688-89 yillarinda Kirim Hani Selim Giray istanbul'a gelmisti. Bu münasebetle bir siir yazdigina göre o yillarda hayatta oldugu anlasiliyor. Aruzla yazilmis siirleri de vardir ki bunlarda temiz Anadolu Türkçesi kaybolmakta, vezin zaruretinden, belki de divan siirine yaklasmak istemesinden yabanci kelime ve terkiplere fazlaca yer vermektedirç Fakat asil güzel siirleri halk diliyle, baska bir deyisle öz Türkçe yazdiklaridir. Sevgi, özlem ve gurbet konularini isler.